ROHINGYA, PELARIAN, PATI DAN SINDIKET: DI MANA LETAKNYA KEDAULATAN MALAYSIA?

ROHINGYA, PELARIAN, PATI DAN SINDIKET: DI MANA LETAKNYA KEDAULATAN MALAYSIA?

Antara Kemanusiaan, Keselamatan Sempadan dan Persoalan Penguatkuasaan

Oleh: ©Helmy Network Geopolitical Insight

Isu Rohingya di Malaysia kembali menjadi perhatian apabila persoalan kemasukan tanpa dokumen, penyeludupan manusia, status pelarian dan penguatkuasaan sempadan semakin hangat diperdebatkan. Di satu sisi, terdapat tuntutan agar Malaysia terus menunjukkan nilai kemanusiaan terhadap mereka yang melarikan diri daripada konflik dan penindasan. Di sisi lain, timbul persoalan yang tidak boleh diketepikan: bagaimana sebuah negara dapat membantu golongan yang benar-benar memerlukan perlindungan tanpa membuka ruang kepada sindiket penyeludupan, pemerdagangan manusia dan penyalahgunaan sistem imigresen?

CAKRAWALA NEWS l  KUALA LUMPUR  l Isu Rohingya di Malaysia bukan lagi sekadar persoalan simpati terhadap manusia yang melarikan diri daripada konflik dan penindasan. Ia juga menyentuh soal sempadan negara, penyeludupan migran, pemerdagangan manusia, penguatkuasaan undang-undang serta bagaimana Malaysia menentukan siapa yang benar-benar memerlukan perlindungan.

Dan secara fakta, memang ada asas kukuh untuk membincangkan isu penyeludupan manusia di Malaysia, sementara status pelarian pula perlu dibezakan daripada status imigresen. UNHCR menyatakan Malaysia kini menempatkan lebih 180,000 pelarian dan pencari suaka, termasuk kira-kira 103,000 Rohingya, tetapi angka dan status tersebut tidak bermaksud mereka memperoleh status imigresen Malaysia secara automatik.

Artikel ini disusun semula secara editorial berdasarkan tulisan asal seorang peguam jenayah Malaysia, Hafidzah Hassan, yang diterbitkan pada Jun 2026. Beberapa dakwaan dalam tulisan asal merupakan pengalaman, maklumat dan pandangan yang dikemukakan oleh penulisnya dan tidak semestinya mewakili fakta yang telah disahkan secara bebas.

1. Pelarian, tahanan dan PATI bukan perkara yang sama

Antara kekeliruan utama dalam perbahasan awam ialah kecenderungan mencampurkan istilah pelarian, tahanan imigresen dan Pendatang Asing Tanpa Izin (PATI).

Seseorang yang ditahan kerana kesalahan imigresen berada dalam kategori berbeza daripada seseorang yang memohon perlindungan sebagai pelarian.

Pada masa yang sama, seseorang yang mempunyai dokumen UNHCR juga tidak secara automatik memperoleh status imigresen yang sah di Malaysia. UNHCR sendiri menjelaskan bahawa dokumen mereka bukan pasport dan tidak memberikan status imigresen formal di Malaysia.

Persoalannya ialah: bagaimana Malaysia mahu membezakan antara pencari perlindungan yang sebenar, migran tanpa dokumen dan individu yang masuk melalui rangkaian penyeludupan?

2. Persoalan yang lebih besar ialah sindiket

Jika seseorang membayar sindiket untuk dibawa masuk secara haram, persoalan undang-undang tidak sepatutnya berhenti kepada orang yang dibawa masuk.

Siapa yang mengatur perjalanan?

Siapa yang menerima bayaran?

Siapa yang menyediakan laluan?

Dan siapa yang mendapat keuntungan?

Kes penyeludupan migran memang bukan perkara khayalan. Pada April 2026, Jabatan Imigresen Malaysia mengumumkan kejayaan menumpaskan sebuah sindiket yang dipercayai memperoleh sekitar RM2.4 juta sejak 2025 dengan membawa masuk migran secara haram melalui laluan negara ketiga.

Ini menunjukkan bahawa isu penyeludupan manusia perlu dilihat sebagai jenayah terancang, bukan sekadar masalah orang asing memasuki negara.

3. Penguatkuasaan tidak boleh hanya mengejar mangsa

Tulisan asal PEGUAM SIVIL | JENAYAH | SYARIE  Pn Hafidzah Hassan turut mengetengahkan persoalan yang lebih sensitif: bagaimana nasib anggota penguat kuasa yang cuba menumpaskan rangkaian penyeludupan?

Beliau mendakwa pernah mewakili anggota polis, penjawat awam dan orang awam yang terlibat dalam operasi membanteras penyeludupan Rohingya melalui laluan laut di Utara Malaysia.

Menurut pengalaman yang dikongsikan beliau, terdapat anggota yang kemudiannya berdepan pertuduhan di bawah undang-undang berkaitan keselamatan dan antipemerdagangan orang.

Dakwaan sedemikian wajar diteliti berdasarkan rekod mahkamah dan kenyataan rasmi, bukannya sekadar berdasarkan sentimen media sosial.

Namun persoalan dasarnya tetap penting:

Adakah sistem penguatkuasaan kita cukup kuat untuk melindungi anggota yang menjalankan tugas dengan betul, sambil memastikan mereka yang menyalahgunakan kuasa turut dikenakan tindakan?

4. Malaysia perlu membezakan pelarian dan penyeludupan

Membanteras penyeludupan manusia tidak bermaksud menolak prinsip kemanusiaan.

Begitu juga, memberi perlindungan kepada mangsa konflik tidak bermaksud Malaysia perlu membiarkan sempadannya terbuka kepada rangkaian penyeludupan.

Kedua-dua perkara itu boleh dan mesti ditangani secara berasingan.

UNHCR menjelaskan bahawa proses menentukan status pelarian ialah proses individu. Malaysia pula bukan pihak kepada Konvensyen Pelarian 1951 dan pada masa lalu tidak mempunyai sistem suaka nasional sendiri. Pada 2026, kerajaan mula memperkenalkan Dokumen Pendaftaran Pelarian (DPP) sebagai sebahagian daripada usaha membangunkan pendekatan pendaftaran nasional.

Maka persoalannya bukan sekadar “terima atau tolak Rohingya”.

Persoalannya ialah siapa yang layak mendapat perlindungan, bagaimana status itu ditentukan dan apakah tanggungjawab mereka terhadap undang-undang Malaysia?

5. Jangan jadikan agama sebagai pengganti fakta

“Mereka juga Islam.”

Ayat ini sering digunakan untuk membangkitkan simpati masyarakat Malaysia.

Kemanusiaan memang penting. Tetapi agama seseorang tidak boleh dijadikan ukuran tunggal untuk menentukan dasar imigresen atau penguatkuasaan negara.

Begitu juga sebaliknya.

Kesalahan seorang individu tidak boleh dijadikan alasan untuk melabel keseluruhan komuniti.

Jika ada individu terlibat dalam jenayah, dia perlu disiasat dan didakwa berdasarkan bukti. Jika ada sindiket menyeludup manusia, sindiket itu perlu diburu. Jika ada pegawai yang menerima rasuah atau membantu jenayah, mereka juga perlu dikenakan tindakan.

Undang-undang sepatutnya melihat perbuatan, bukan bangsa.

6. Isu sebenar: siapa yang mengaut keuntungan?

Di sinilah persoalan yang lebih besar sering tenggelam.

Apabila seseorang membayar puluhan ribu ringgit kepada ejen untuk keluar dari negara asal dan masuk ke Malaysia, wang itu akhirnya pergi kepada siapa?

Jika benar wujud rangkaian yang mengenakan bayaran besar kepada migran, maka penyelesaian tidak cukup dengan menangkap mereka yang tiba di pantai.

Aliran wang, ejen, pengangkut, orang tengah dan rangkaian pemerdagangan perlu disiasat.

Malaysia sendiri mempunyai undang-undang khusus berkaitan antipemerdagangan orang dan antipenyeludupan migran, dan penguatkuasaan terhadap rangkaian sedemikian memang sedang dijalankan. Pada Mac 2026, contohnya, polis menahan tujuh individu dalam operasi berkaitan pemerdagangan manusia dan menyelamatkan 14 mangsa.

7. Jangan hukum seluruh komuniti kerana perbuatan segelintir

Ini juga perlu ditegaskan.

Tidak semua Rohingya melakukan jenayah.

Tidak semua pencari perlindungan ialah anggota sindiket.

Tidak semua individu tanpa dokumen mempunyai niat yang sama.

Begitu juga, simpati kepada pelarian tidak sepatutnya bermaksud membenarkan kemasukan tanpa kawalan.

Dua perkara boleh benar pada masa yang sama:

Malaysia boleh bersikap manusiawi terhadap mangsa konflik dan pada masa yang sama tegas terhadap penyeludupan manusia.

Itulah garis pemisah yang perlu dijelaskan.

8. Malaysia memerlukan dasar yang lebih jelas

Isu ini tidak akan selesai dengan perang komen di Facebook.

Malaysia memerlukan sistem yang jelas untuk menentukan:

• siapa pencari suaka;

• siapa pelarian;

• siapa migran tanpa dokumen;

• siapa mangsa pemerdagangan;

• siapa penyeludup;

• dan siapa yang menggunakan kelemahan sistem untuk mendapatkan keuntungan.

UNHCR sendiri menyatakan bahawa pendaftaran mereka bukan dokumen imigresen Malaysia. Pada masa yang sama, kerajaan Malaysia sedang membangunkan sistem pendaftaran pelarian sendiri melalui DPP.

Ini sepatutnya membuka ruang kepada perbahasan dasar yang lebih matang.

9. Kemanusiaan dan Kedaulatan bukan musuh

Malaysia tidak perlu memilih antara “kasihan kepada pelarian” atau “menjaga kedaulatan negara”.

Kedua-duanya boleh berjalan bersama.

Kita boleh membantu manusia yang benar-benar melarikan diri daripada ancaman.

Kita juga boleh menolak sindiket yang memperdagangkan manusia.

Kita boleh menghormati agama dan kemanusiaan.

Dalam masa yang sama, kita boleh menuntut sempadan yang dikawal, rekod yang jelas dan undang-undang yang dilaksanakan secara adil.

Kerana akhirnya, persoalan paling penting bukanlah:

“Adakah kita kasihan kepada Rohingya?”

Tetapi:

“Adakah sistem Malaysia cukup jelas untuk melindungi manusia yang benar-benar memerlukan perlindungan, sambil menutup ruang kepada penyeludup, pemerdagang manusia dan mereka yang menyalahgunakan sistem?”

Itulah perbahasan yang sepatutnya kita lakukan.

Bukan dengan sentimen.

Bukan dengan kebencian.

Tetapi dengan fakta, undang-undang, keselamatan negara dan prinsip kemanusiaan.[HSZ]

📌SUMBER & CATATAN EDITORIAL

Sumber tulisan asal:
Hafidzah Hassan, peguam jenayah Malaysia. Tulisan asal mengenai isu Rohingya, penyeludupan migran, penguatkuasaan imigresen dan pengalaman berkaitan kes undang-undang tersebut, yang diterbitkan pada Jun 2026 dan kemudiannya dikongsikan semula di media sosial.

Rujukan tambahan:
Artikel ini turut disusun dan disemak dengan merujuk kepada maklumat serta penerangan rasmi daripada #UNHCR, #JabatanImigresenMalaysia, #PDRM dan laporan berita berkaitan isu pelarian, imigresen, penyeludupan migran serta pemerdagangan manusia.

📌Catatan Editorial:

Artikel ini telah disusun semula, disunting dan dikembangkan secara editorial daripada bahan asal bagi menghasilkan penulisan yang lebih tersusun, seimbang dan sesuai untuk pembacaan umum.

Beberapa dakwaan, pengalaman serta maklumat yang terdapat dalam tulisan asal merupakan pandangan atau maklumat yang dikemukakan oleh penulis asal dan tidak semestinya menggambarkan fakta yang telah disahkan secara bebas. Oleh itu, artikel ini tidak bertujuan menuduh atau menggeneralisasikan seluruh komuniti Rohingya, sebaliknya membincangkan persoalan berkaitan kemanusiaan, kawalan sempadan, penyeludupan migran, pemerdagangan manusia, penguatkuasaan undang-undang dan kedaulatan Malaysia.

Artikel ini diterbitkan untuk tujuan maklumat, pendidikan dan perbincangan umum, bukan sebagai kenyataan rasmi mana-mana kerajaan, agensi penguat kuasa atau organisasi antarabangsa.

Author:  Helmy El-Syamza
Illustration Image, Doc: CAKRAWALA NEWS

TAGS: Rohingya di Malaysia, Rohingya Malaysia, pelarian Rohingya, PATI Malaysia, pendatang asing tanpa izin, penyeludupan migran, pemerdagangan manusia, sindiket penyeludupan, keselamatan sempadan Malaysia, penguatkuasaan imigresen, UNHCR Malaysia, Jabatan Imigresen Malaysia, kedaulatan negara, isu migrasi Malaysia, dasar pelarian Malaysia, isu sosial Malaysia, Geopolitik Asia Tenggara,

🏷️Related Post:

Portrait 𝗥𝗢𝗛𝗜𝗡𝗚𝗬𝗔: 𝗚𝗲𝗹𝗼𝗺𝗯𝗮𝗻𝗴 𝗟𝗮𝘂𝘁 𝗬𝗮𝗻𝗴 𝗗𝗮𝘁𝗮𝗻𝗴 𝗦𝗲𝘁𝗶𝗮𝗽 𝗧𝗮𝗵𝘂𝗻?

PENDATANG ASING, PELARIAN DAN KEDAULATAN NEGARA

PENDATANG ASING, PELARIAN DAN KEDAULATAN NEGARA